Z Nowej Księgi Przysłów Polskich, red. Julian Krzyżanowski
Według Nowej Księgi przysłów Polskich pod reg. Krzyżanowskiego, istnieje wiele przysłów związanych z dniem św.Agaty (05 lutego).
. Najpopularniejsze przysłowia odnosiły się do chleba i soli mających ochronić domostwo przed pożarem:
Chleb (sól) św. Agaty, od ognia strzeże chaty;
Gdzie święta Agata, bezpieczna tam chata.
Agata była też dniem, kiedy miało się znacznie ocieplać świadczą o tym przysłowia:
Święta Agata zimę wymiata,
Na świętą Agatę, odejmuj zagatę (zagata były to środki mające na celu „ogacanie”, czyli ocieplanie chaty na zimę).
Mówiło się w związku z tym, że:
Po świętej Agacie, widzimy muchy w chacie,
Świętej Agaty, uschną szmaty;
Po świętej Agacie wyschnie bielizna na płocie,
Na świętą Agatę wysuszysz na słońcu szmatę.
Na świętą Agatę miały pojawiać się pierwsze jaskółki:
Święta Agata wyrzuca jaskółkę z błota. Należy tu nadmienić, że w wierzeniach ludowych istniało przekonanie, że jesienią jaskółki zapadają w zimowy sen ukrywając się w błocie. Wiosną natomiast, na świętą Agatę miały się budzić i z tego błota wylatywać.
